به گزارش ایسنا، دکتر محمدجواد دهقانی؛ ریاست مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری (RICeST) امروز (چهارشنبه، ۲۸ آبان) در وبینار سراسری سردبیران و مدیران مسئول نشریات علمی که توسط حوزه معاونت پژوهش و فنآوری وزارت عتف و مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری برگزار شد، گفت: نظر به اهمیت جایگاه نشریات در ایجاد ارتباط علمی بین پژوهشگران و اندیشمندان ملی و بین المللی و لزوم رعایت استانداردهای لازم، وبینار رویکردها و برنامه های ارزیابی و رتبه بندی نشریات علمی ویژه سردبیران و مدیران مسئول نشریات علمی برگزار شد.


در این وبینار سراسری دکتر غلامحسین رحیمی، معاون پژوهش و فناوری وزارت عتف، دکتر محسن شریفی، مدیر کل دفتر سیاست گذاری و برنامه ریزی امور پژوهشی وزارت عتف و دکتر محمدجواد دهقانی، ریاست مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری (RICeST) حضور داشتند.


محورهای موضوعی وبینار شامل سیاست های کلی و برنامه های وزارت عتف برای ارتقای کمی و کیفی نشریات علمی، ارائه گزارش و تحلیل وضعیت ارزیابی و رتبه بندی سال ۱۳۹۸ نشریات علمی، شاخص های ارزیابی و شیوه نامه اجرایی رتبه بندی نشریات علمی، برنامه و اقدامات ارزیابی و رتبه بندی سال ۱۳۹۹ نشریات علمی، جایگاه ارزیابی و رتبه بندی نشریات علمی در نظام های ارزیابی آموزش عالی شامل ارتقاء، ترفیع، تشویق مقالات و تحصیلات تکمیلی، پشتیبانی و حمایت های وزارت عتف از نشریات برتر بر اساس رتبه بندی نشریات علمی است.


طبق اطلاعات موجود حدود ۹۸۰ نفر متقاضی جهت حضور در این وبینار ثبت نام کردند که این امر نشان از اهمیت موضوع بین جامعه دانشگاهی و علمی در سطح کشور دارد.


فعالیت ۱۳۰۰ نشریه زیرنظر وزارت علوم


در این نشست ابتدا دکتر شریفی اظهار کرد: کمیسیون نشریات وزارت عتف که در حال حاضر بالغ بر ۱۳۰۰ نشریه علمی کشور را مدیریت می کند، نظارت، ارزیابی و تدوین سیاست ها و چارچوب های نشریات را انجام می دهد.


وی افزود: کمیسیون نشریات علمی، ساماندهی و ارتقای کیفیت نشریات علمی را از طریق هدفمندسازی توسعه کمی نشریات علمی با رویکرد پایش عملکرد بجای صدور مجوز علمی، ارتقای کیفیت محتوای نشریات علمی و ایجاد ساز وکار ارزیابی، ایجاد نشریات داخلی با رویکرد بین المللی شدن و حضور در نمایه‏ های معتبر و همچنین تشویق و حمایت مالی از نشریات انجام می دهد.


تاکید بر اهمیت سلامت اخلاقی نشریات علمی


در ادامه، دکتر رحیمی اظهار کرد: نشریات علمی در نظام علمی کشور جایگاهی ویژه دارند. اولین اثربخشی آن در آیین نامه ارتقا، سپس دوره های تحصیلات تکمیلی و همچنین نقش بی بدیل آن در انعکاس نتایج حاصل از فعالیت های علمی کشور مشاهده می شود.


وی افزود: نشریات در سطح دنیا اهمیت بسیاری دارد و یکی از مهمترین عواملی هستند که باعث امتیاز گذاری و امتیاز دهی و رتبه بندی علمی کشورهای دنیا شده اند که بر همین اساس، سازمان های بزرگ بین المللی تاسیس شده اند و از بازار آن بهره می برند.


وی ادامه داد: هدف اصلی توسعه کمی و کیفی نشریات است. از بعد کمی هر مجموعه ای که حائز شرایط بود، آمادگی بررسی انتشار مجله آنها را داریم. در بعد کیفیت چون نشریات درجه بندی می شوند، این خود عاملی برای ارتقای کیفی نشریه به درجات بالاتر است که در این زمینه به شدت باید کوشید تا کیفیت نشریات بالاتر برود.


رحیمی گفت: نکته ای که بر انجام آن تاکید دارم این است که تمام نشریات علمی که کیفیت علمی خوبی دارند و امکان نمایه شدن در بسترهای بین المللی را دارند باید در این زمینه اقدام کنند.


وی افزود: سلامت اخلاقی مجلات بسیار حائز اهمیت است و ایجاد چنین فضای سالم علمی در کشور باید در سطح بین المللی نیز سپس منعکس شود. در داوری ها باید به این نکات توجه شود که کپی برداری یا ترجمه مقالات سایرین انجام نشده باشد که البته شورای اخلاق در پژوهش در وزارتخانه به همین منظور تشکیل شده است و این امور را بررسی می کند.

معاون وزیر علوم همچنین گفت: باید بستر توسعه مقالات و مجلات علمی – ترویجی را گسترش دهیم چرا که آنها حلقه ای هستند که محیط علمی اجتماعی را کامل می کنند.


فعالیت همه نشریات تحت عنوان “نشریه علمی” 


در ادامه این وبینار سراسری، دکتر دهقانی ریاست مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری (RICeST) گفت: به استناد مادۀ ۱ قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مصوّب ۱۸ مرداد ۱۳۸۳ مجلس شورای اسلامی و در چارچوب اختیارات و وظایف قانونی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، آیین‌نامه ارزیابی نشریات به منظور سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی برای ارتقای کیفی نشریات علمی و نظارت بر عملکرد و اعتبار علمی آن‌ها تدوین شده‌ است‌.


وی گفت: جهت تسهیل در انجام امور نشریات و اجرای سیاستهای دولت مبنی بر تمرکز زدائی از تاریخ ۹ اردیبهشت ماه سال قبل، آیین نامه جدید تدوین و جایگزین آیین نامه تعیین اعتبار علمی نشریات، مصوب سال ۱۳۹۰ شد. بر این اساس، از این پس به جای صدور گواهی اعتبار علمی برای نشریات، رتبۀ نشریه در ارزیابی‌ها بعنوان «اعتبار علمی نشریه» قلمداد می شود. همچنین از تاریخ ابلاغ، بجای دسته‌بندی نشریات به صورت علمی- پژوهشی یا علمی- ترویجی، تمامی نشریات مشمول آیین نامه تحت عنوان یکسان «نشریۀ علمی» شناخته میشوند.


دهقانی اظهار کرد: ارزیابی بخش جدایی ناپذیری از نظام علمی بوده و با توجه به اهمیت جایگاه نشریات در عصر جهانی شدن، لزوم انجام ارزیابی کمی و کیفی وبگاه نشریات، به صورت دوره ای به منظور شناخت نقاط قوت و ضعف و ارتقا جایگاه علمی کشور ضروری به نظر میرسد؛ چرا که کمیت و کیفیت نشریات علمی در سطح وب، نشانگر رشد دانش در سطح ملی و بین المللی و به عنوان یکی از شاخص های توسعه جوامع در نظر گرفته میشود. در این راستا طی نامه سال قبل، این مهم به مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم  فناوری (RICeST) ابلاغ و مسئولیت ارزیابی نشریات در سال ۱۳۹۸ به مرکز منطقه ای واگذار شد.


وی ادامه داد: طی این فرآیند تعداد ۱۱۳۲ عنوان نشریه به لحاظ کمی توسط کارشناسان تیم مرکز منطقه ای ارزیابی و به لحاظ کیفی توسط بیش از ۳۳۰۰ داور متخصص موضوعی مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت. بررسی ها بر اساس ۷ شاخص تعیین شده مطابق با آیین نامه کمیسیون شامل انتشار منظم و رعایت ضوابط آیین نامه نشریات، دارا بودن سامانه استاندارد، زیرساخت ها و اطلاعات شناسنامه ای نشریه، رعایت آیین نگارش، ساختار و کیفیت مقالات، فرآیند پذیرش مقالات و داوری تخصصی، وضعیت نشریه در نمایه های استنادی، تخصصی و اجتماعی و بکارگیری مقررات و امکانات سخت افزاری و نرم افزاری برای رعایت اخلاق نشر و جلوگیری از بروز تخلفات علمی انجام شد. ۷ شاخص مذکور جمعا ۵۲ معیار را دربرداشتند.


دهقانی افزود: در فرآیند ارزیابی با مراجعه و بررسی وبگاه نشریات میزان تبعیت نشریات از هر یک از معیارها تعیین و امتیاز دهی شدند. با توجه به اینکه در آیین نامه نشریات علمی مسئولیت سیاستگذاری و نظارت بر ارزیابی نشریات بر عهده کمیسیون نشریات علمی است و مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری بعنوان مجری ارزیابی بوده است؛ از اینرو کمیسیون نشریات، نتایج نهایی را تایید و اعلام کرد.


بنا بر اعلام اداره روابط عمومی و همکاری های علمی بین المللی مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری (RICeST)، دهقانی در پایان گفت: طبق آیین نامه و بر اساس امتیازات کسب شده توسط هر نشریه از مجموع شاخص ها، رتبه بندی نشریات بدین شرح بود: نشریات نمایه شده در پایگاه‏های جی.سی.آر) (Q1-Q4، وب او ساینس و اسکوپوس (Q1-Q4) : نشریات بین المللی؛ نشریات با کسب ۸۰۱ تا ۱۰۰۰ امتیاز : برجسته (الف)؛ نشریات با کسب ۶۰۱ تا ۸۰۰ امتیاز : خوب (ب)؛ نشریات با کسب ۴۰۱ تا ۶۰۰ امتیاز متوسط (ج)؛نشریات با کسب ۴۰۰ امتیاز و پایینتر ضعیف (د).  بر این اساس، نتیجه ارزیابی نشان داد از ۱۱۳۲ عنوان نشریه مورد بررسی تعداد ۷۲ نشریه عنوان “بین المللی”، تعداد ۱۰۲ عنوان رتبه “الف”، ۸۰۳ عنوان رتبه “ب”، ۱۳۴ عنوان رتبه “ج” و ۲۱ عنوان رتبه “دال” را کسب کردند.





انتهای پیام

دیدگاهتان را بنویسید